Nakliyat sigortası yaptırırken yalnızca taşınan yükün sigortalanması yeterli değildir. Yükün nereden başlayarak hangi güzergahta taşınacağı, nerelerde bekleyeceği, aktarma yapıp yapmayacağı ve hangi noktada teslim edileceği de teminat açısından önem taşır.

Özellikle ithalat ve ihracat taşımacılığında yükler; yükleme, boşaltma, liman beklemesi, gümrük işlemleri, antrepo depolaması ve aktarma gibi farklı aşamalardan geçebilir. Bu süreçlerin her birinde meydana gelebilecek hasarların sigorta kapsamında olup olmadığı, poliçede belirtilen teminat koşullarına göre değerlendirilir.

Peki nakliyat sigortası ne zaman başlar ve ne zaman sona erer? Limanda bekleyen, gümrük antreposunda depolanan veya başka bir taşıma aracına aktarılan yükler sigortalı mıdır?

Bu yazımızda nakliyat sigortasında teminat süresini, depolama ve aktarma risklerini, liman beklemelerinde dikkat edilmesi gerekenleri ele alıyoruz.

1. Nakliyat Sigortası Yükün Depodan Çıkmasıyla mı Başlar?

Nakliyat sigortasının başlangıç zamanı, poliçede belirtilen taşıma koşullarına ve kullanılan teminat klozuna göre belirlenir.

Örneğin Institute Cargo Clauses (A) 2009 klozunda teminat, sigortalı malın poliçede belirtilen başlangıç yerindeki depoda veya muhafaza alanında, taşımanın başlaması amacıyla derhal yükleme için ilk hareket ettirildiği anda başlayabilir.

Dolayısıyla sigorta teminatı her zaman aracın hareket ettiği anda başlamaz. Ancak sevkiyat amacıyla henüz hareket ettirilmemiş ve depoda bekleyen malların otomatik olarak teminat altında olduğu da düşünülmemelidir.

Nakliyat sigortası yaptırırken başlangıç adresinin, yükleme işlemlerinin ve taşıma öncesi depolama ihtiyacının doğru değerlendirilmesi gerekir.

2. Yükleme ve Boşaltma Sırasında Meydana Gelen Hasarlar Sigortalı mıdır?

Nakliyat operasyonlarında yükleme ve boşaltma işlemleri sırasında çeşitli hasarlar meydana gelebilir.

Forklift çarpması, paletlerin devrilmesi, yükün düşmesi, ambalajın zarar görmesi veya konteyner içerisine yanlış yerleştirme bu hasarlara örnektir.

Bu tür hasarların sigorta kapsamında olup olmadığı, seçilen teminat klozuna ve poliçenin özel şartlarına bağlıdır.

Örneğin bir ihracat yükü depoda konteynere yüklenirken forkliftin palete çarpması sonucu ürünler zarar görebilir. Böyle bir durumda hasarın hangi aşamada gerçekleştiği, yükleme işleminin poliçe kapsamındaki yeri ve seçilen teminat birlikte değerlendirilir.

Yükleme ve boşaltma sırasında meydana gelen bütün hasarların otomatik olarak karşılanacağını düşünmek doğru değildir.

Önemli: Poliçe düzenlenirken bu işlemlerin teminat kapsamı kontrol edilmelidir. Poliçe ICC-A yükleme boşaltma dahil şekilde olmalıdır.

3. Limanda Bekleyen Konteynerlerde Meydana Gelen Hasarlar Karşılanır mı?

İthalat ve ihracat taşımacılığında liman beklemeleri önemli sigorta riskleri arasında yer alır.

Gemiye yüklenmeyi bekleyen, gemiden tahliye edilen veya gümrük işlemlerinin tamamlanmasını bekleyen konteynerler farklı risklerle karşılaşabilir.

Liman sahasında meydana gelebilecek başlıca hasarlar şunlardır:

• Konteyner içerisine yağmur suyu girmesi.
• Liman sahasında meydana gelen çarpma ve devrilmeler.
• Yangın ve patlama.
• Konteynerin başka bir yükleme alanına taşınması sırasında zarar görmesi.
• Yükün niteliğine uygun olmayan bekleme koşulları nedeniyle bozulması.

Bu hasarların teminat kapsamında olup olmadığı, poliçenin kapsamına ve beklemenin niteliğine göre belirlenir.

Özellikle taşımanın olağan akışı içerisindeki kısa süreli beklemeler ile bağımsız depolama amacıyla yapılan beklemeler birbirinden ayrılmalıdır.

Önerimiz: Liman beklemesi öngörülen taşımalar için bekleme süresi, nedeni ve depolama koşulları poliçe düzenlenmeden önce sigortacıyla paylaşılmalıdır.

4. Aktarma Sırasında Nakliyat Sigortası Devam Eder mi?

Uluslararası taşımacılıkta yüklerin doğrudan bir noktadan diğerine ulaşması her zaman mümkün olmayabilir.

Örneğin bir konteynerin başka bir limana aktarılması, karayolundan denizyoluna geçilmesi veya taşıma aracının değiştirilmesi gerekebilir.

Bu işlemler sırasında yükler çarpma, düşme, devrilme ve elleçleme gibi risklerle karşılaşabilir.

Institute Cargo Clauses (A) 2009 klozunda yer alan Transit Clause, belirli koşullar altında taşımanın olağan akışı içerisindeki aktarma, zorunlu tahliye ve yeniden yükleme işlemlerinde teminatın devam etmesini düzenler.

Ancak taşımanın olağan bir parçası olan aktarma ile bağımsız depolama veya dağıtım amacıyla yapılan beklemeler aynı şekilde değerlendirilmez.

Önemli: Özellikle planlanmamış aktarmalar, uzun süreli beklemeler ve taşıma güzergahındaki değişiklikler sigortacıya bildirilmelidir.

5. Gümrük Antreposunda Bekleyen Yükler Sigorta Kapsamında mıdır?

İthalat yükleri, gümrük işlemleri tamamlanıncaya kadar antrepolarda veya geçici depolama alanlarında bekleyebilir.

Bu süreçte yükler yangın, su baskını, hırsızlık, çarpma, istifleme sırasında meydana gelen hasarlar ve uygun olmayan depolama koşulları gibi risklerle karşılaşabilir.

Ancak nakliyat sigortasının bulunması, antrepoda meydana gelen her hasarın karşılanacağı anlamına gelmez.

Taşımanın olağan sürecini aşan depolamalar, bağımsız depolama faaliyetleri ve yükün dağıtım amacıyla bekletilmesi ayrıca değerlendirilmelidir.

Antrepoda bekleme ihtimali bulunan yükler için poliçe düzenlenirken depolama adresi, tahmini bekleme süresi, depolama koşulları ve talep edilen teminat kapsamı sigortacıya bildirilmelidir.

6. Nakliyat Sigortası Yük Alıcının Deposuna Ulaşınca mı Sona Erer?

Nakliyat sigortasının sona ermesi yalnızca taşıma aracının varış noktasına ulaşmasına bağlı değildir.

Örneğin Institute Cargo Clauses (A) 2009 klozunda teminat, poliçede belirtilen varış noktasındaki nihai depoda boşaltmanın tamamlanmasıyla sona erebilir.

Bununla birlikte yükün nihai varış noktasından önce başka bir depoya, dağıtım merkezine veya depolama alanına alınması da teminatın sona ermesine neden olabilecek durumlardandır.

7. Taşıma Güzergâhı veya Teslimat Adresi Değişirse Ne Olur?

Nakliyat sırasında taşıma güzergahının değişmesi veya yükün poliçede belirtilen varış adresinden farklı bir noktaya gönderilmesi teminat açısından önemlidir.

Örneğin İstanbul'a ulaşması planlanan bir yükün ticari veya operasyonel nedenlerle İzmir'deki bir depoya yönlendirilmesi söz konusu olabilir.

Bu durumda yeni teslimat adresi ve güzergah değişikliği sigortacıya bildirilmelidir. Değişikliğin niteliğine göre ek prim veya farklı teminat koşulları gerekebilir.

Özellikle taşıma başladıktan sonra yapılan adres değişikliklerinin sigortacıya bildirilmeden uygulanması, hasar durumunda teminat tartışmalarına neden olabilir.

Nakliyat Sigortası Yaptırırken Depolama ve Aktarma İçin Nelere Dikkat Edilmeli?

İthalat, ihracat ve yurt içi taşımacılık yapan firmaların poliçe düzenlenirken yalnızca başlangıç ve varış noktalarını değil, taşımanın bütün aşamalarını değerlendirmesi gerekir.

Dikkat edilmesi gereken başlıca konular şunlardır:

Başlangıç Adresi

Yükün sevkiyata hazırlandığı depo veya çıkış noktası doğru belirtilmelidir.

Varış Adresi

Nihai teslimat noktası açıkça tanımlanmalıdır.

Yükleme ve Boşaltma

Bu işlemlerin teminat kapsamında olup olmadığı kontrol edilmelidir.

Aktarma Noktaları

Liman, terminal ve diğer aktarma merkezleri değerlendirilmelidir.

Depolama

Bekleme süresi ve depolamanın amacı sigortacıya bildirilmelidir.

Güzergah Değişikliği

Taşıma planındaki değişiklikler sigortacıyla paylaşılmalıdır.

Teminat Klozu

ICC A, B, C veya diğer özel şartların kapsamı incelenmelidir.

Nakliyat Sigortasında Teminat Süresi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Nakliyat Sigortası Limanda Bekleyen Yükü Kapsar mı?

Poliçenin teminat süresine, kullanılan kloza ve limandaki beklemenin niteliğine bağlıdır. Olağan taşıma sürecindeki beklemeler ile bağımsız depolama aynı şekilde değerlendirilmez.

Konteyner Aktarma Sırasında Zarar Görürse Sigorta Ödeme Yapar mı?

Aktarmanın taşımanın olağan bir parçası olup olmadığı, seçilen teminat ve hasarın nedeni incelenir. Her aktarma hasarı otomatik olarak teminat kapsamında değildir.

Gümrük Antreposunda Bekleyen Yük İçin Ayrıca Sigorta Yaptırmak Gerekir mi?

Mevcut nakliyat poliçesinin antrepo beklemesini kapsayıp kapsamadığı kontrol edilmelidir. Depolama teminatı yeterli değilse ek teminat veya ayrı bir depolama sigortası değerlendirilmelidir.

Nakliyat Sigortası Kaç Gün Geçerlidir?

Nakliyat sigortasının süresi her zaman belirli sayıda gün üzerinden hesaplanmaz. Teminatın başlangıç ve bitişi poliçedeki taşıma süresi ve ilgili kloz hükümlerine göre belirlenir.

Taşıma Gecikirse Nakliyat Sigortası Sona Erer mi?

Her gecikme teminatı sona erdirmez. Gecikmenin nedeni, taşımanın olağan akışı ve poliçede kullanılan klozlar birlikte değerlendirilmelidir.

Nakliyat Sigortasında Önemli Olan Yalnızca Yükü Değil, Taşıma Sürecini de Sigortalamaktır

Bir yükün güvenli şekilde alıcısına ulaşması, yalnızca taşıma aracının hareket etmesiyle sınırlı değildir. Depolama, yükleme, boşaltma, aktarma, liman beklemesi ve teslimat aşamalarının tamamı sigorta açısından önem taşır.

Bu nedenle nakliyat sigortası yaptırmadan önce yükün hangi güzergahta, hangi taşıma araçlarıyla ve hangi ara noktalarda bekleyeceği doğru belirlenmelidir.

Ongun Sigorta, 25 yılı aşkın sigortacılık deneyimiyle emtia nakliyat sigortası, abonman poliçeler ve taşıma süreçlerine ilişkin sigorta çözümlerinde işletmelerin ihtiyaçlarını değerlendirir.

Yüklerinizin taşıma sürecinde karşılaşabileceği riskleri ve poliçenizin depolama, aktarma ve liman bekleme aşamalarındaki teminat koşullarını uzman desteğiyle değerlendirmek için Nakliyatsigortam.com sayfamız üzerinden bizimle iletişime geçebilirsiniz.